با ما همراه باشید

لوگو PMPIran

گانت چارت (Gantt Chart) یا نمودار گانت چیست؟ + نحوه رسم و استفاده

در شکل یک نمودار گانت یا گانت چارت مشاهده میشود.

گانت چارت (Gantt Chart) یا نمودار گانت ابزاری برای مدیریت پروژه است و به ساده‌سازی پروژه‌های پیچیده کمک می‌کند. در واقع نمایه‌ای تصویری از کارهایی است که در طول پروژه، برنامه‌ریزی شده‌اند و بطور معمول برای برنامه‌ریزی، پیگیری و کنترل پروژه مورد استفاده قرار می‌گیرند.

آنچه در مورد گانت  چارت در ادامه این مطلب خواهید خواند:

گانت چارت از کجا آمد؟

کارول آدامامیکی اولین نمودار گانت را در سال 1896 ابداع کرد. او آن را هارمونیوگرام نامید، اما وی مقالات خود را در این زمینه به لهستانی و روسی منتشر کرد؛ بنابراین جهان انگلیسی زبان چیزهای زیادی در مورد آن نمی‌دانست.

حدود 15 سال بعد هنری گانت، مهندس مکانیک آمریکایی، ایده مشابهی داشت. او گانت چارت را به شکل امروزی و مدرن خلق می‌کند. به همین دلیل این نمودار “گانت” نامیده شد و بسیاری به اشتباه فکر می‌کنند او کسی است که نمودار گانت را ابداع کرد.

تصویر ابداع کنندگان نمودار گانت
تصویر سمت چپ هنری گانت و تصویر سمت راست متعلق به کارول آدامامیکی می‌باشد.

گانت چارت چیست؟

در ابتدای مطلب به طور مختصر توضیح داده شد که گانت چارت چیست و چه استفاده‌ای دارد، حالا به معرفی دقیق‌تری از آن می‌پردازیم.

در نمودار گانت هر کدام از فعالیت‌ها به نمودارهای میله‌ای افقی تبدیل شده‌ است و شما با نگاهی کوتاه می‌توانید اطلاعات بسیاری از جمله: فعالیت‌ها، بسته‌های کاری، تاریخ‌های شروع و پایان آن‌ها، روابط و وابستگی‌ها، طول مدت زمان لازم برای اجرا و وضعیت پروژه در زمان فعلی را بدست آورید.

همانطور که در شکل زیر مشاهده میکنید محور افقی نمودار زمان را نشان میدهد و محور عمودی نشان‌دهنده‌ی لیست فعالیت‌ها است.

تصویری از یک نمودار گانت که برای مدیریت بهتر پروژه استفاده می‌شود.
نمونه‌ ساده از گانت چارت

به یاد داشته باشیم که این نمودار صرفا ابزاری برای تسهیل فرآیند برنامه‌ریزی و کنترل پروژه است و این اطلاعات ارائه شده هستند که باید از دقت و صحت کافی برخوردار باشند. اطلاعاتی از جمله ساختار شکست پروژه، تخمین و برآورد زمان، منابع و هزینه و روابط.

چرا از نمودار گانت استفاده می‌کنیم؟

نمودار گانت به‌منظور تحقق اهداف زیر استفاده می‌شود:

1. نمایش برنامه زمان‌بندی اولیه پروژه

چه کسی می‌خواهد چه کاری را انجام دهد، چه زمانی و چه مدت طول خواهد کشید.

2. تخصیص منابع

با کمک این ابزار این اطمینان حاصل می‌شود که چه فعالیتی به در چه زمانی به چه منابعی نیاز دارد و همه می‌دانند چه کسی مسئول چه چیزی است.

مطالعه مقاله مرتبط:  پنج روش آموزش مدیریت چابک به تیم پروژه

در این تصویر افرادی که مسئول یک فعالیت هستند در گانت چارت مشخص شده‌اند

 

3. نظارت و گزارش پیشرفت پروژه

گانت چارت به شما کمک می‌کند تا مطابق با برنامه پیش بروید و عقب نمانید.

4. برنامه را کنترل و ارتباط برقرار کنید

تصویری شفاف به ذی‌نفعان ارائه می‌دهد و آن‌ها می‌توانند بصورت بصری هر مرحله از پروژه را ببینند و درک بهتری از مراحل انجام و رویدادهای کلیدی داشته باشند.

5. نمایش رویدادهای کلیدی

رویدادهای کلیدی با استفاده از علائم مشخص نشان داده می‌دهد.

6. شناسایی مشکلات و گزارش آن‌ها

از آنجا که همه چیز به صورت بصری به تصویر کشیده شده است، می‌توانید بلافاصله متوجه شوید که چه فعالیتی باید در یک تاریخ مشخص انجام می‌شده است اما دچار تاخیر شده است، با استفاده از این امکان شما می‌توانید بسرعت اقدامات اصلاحی خود را برنامه‌ریزی کنید.

 
چگونه نمودار گانت خود را رسم کنیم؟یک گانت چارت رسم شده در دفترچه

برای ایجاد یک نمودار گانت، مراحل زیر را باید طی کنید:

1. به تمام فعالیت‌هایی که در پروژه خود دارید فکر کنید.

2.  آن‌ها را به اجزای قابل کنترل تقسیم کنید (ساختار شکست پروژه WBS).

3. سپس تصمیم بگیرید که مسئولیت هر کار با چه کسی خواهد بود و آن را به کدام تیم واگذار خواهید کرد.

4. روابط فعالیت‌ها را مشخص کنید و مدت زمان مورد انتظار کل پروژه و کارها را تعیین کنید.

5. نمودار گانت وظایف را به ترتیب توالی نشان می‌دهد و وابستگی‌های کار را به نمایش می‌گذارد (یعنی نحوه ارتباط یک کار با کار دیگر). پس از وارد کردن اطلاعات خود در نرم‌افزار و ترسیم گانت چارت، می‌توانید منابع خود را تعیین و تخصیص دهید.

بطور معمول، فعالیت‌های ضروری برای تکمیل پروژه شما (WBS)، در سمت چپ چارت قرار می‌گیرند. در بالای چارت شما بازه‌های زمانی را مشاهده خواهید کرد و طول نمودار میله‌ای هر فعالیت متناسب با مقیاس زمان نشان دهنده، مدت زمان مورد نیاز برای انجام آن می‌باشد. شما می‌توانید اطلاعاتی مانند نام فعالیت و یا منابع و… را که نیاز دارید، برای نمودار خود فراخوانی کنید.

گانت چارت به مدیران چه کمکی می‌کند؟

گانت چارت‌ها باعث می‌شوند تا مدیران به بار کاری تیم خود در زمان‌های مختلف دسترسی داشته باشند و برنامه‌ریزی دقیق‌تری را برای آنها انجام دهند.

مطالعه مقاله مرتبط:  5 دلیل برای مفید بودن مدیریت چابک

در واقع مدیر پروژه می‌تواند در هر مقطع زمانی اشخاص مسئول در رابطه با فعالیت‌ها را شناسایی کند و میزان درگیری‌شان با پروژه را بسنجد.

او می‌تواند بررسی کند که آیا بیش از حد به یک شخص مسئولیت تخصیص شده است و یا می‌تواند به فعالیت خود بدون مشکلی ادامه دهد.

بعلاوه مدیران می‌توانند با کمک گانت چارت در مورد انجام کارها به صورت موازی و یا متوالی تصمیم‌گیری کنند.

در صورت ترکیب نمودار گانت با منابع پروژه و هزینه، مدیر پروژه می‌تواند تأثیر آن را در تاریخ پایان مشاهده کند. در واقع می‌تواند با انجام روش‌های تسطیح منابع به اهداف مورد نظر خود دست یابد.

در بسیاری از نرم‌افزارهای ترسیم گانت چارت امکان مشخص کردن مسیر بحرانی وجود دارد. این ویژگی به یک مدیر پروژه کمک می‌کند تا روی فعالیت‌های بحرانی پروژه تمرکز کند.

در طول پروژه نیز شما می‌توانید با مشخص کردن برنامه زمانبندی مبنا و بروزرسانی چارت خود در بازه‌های زمانی مشخص، پروژه خود را پیگیری کنید و از انجام صحیح کارها و یا میزان تاخیر هر فعالیت اطلاع حاصل کنید.

مقایسه گانت چارت‌ و شبکه‌های CPM

هرکدام از این دو نمودار و شبکه مزایا و معایبی دارند که به بررسی آنها می‌پردازیم:

مزیت‌های گانت چارت

عمده‌ترین مزیت گانت چارت‌ها در مقایسه با روش مسیر بحرانی (CPM) نمایش فعالیت‌های پروژه با مقیاس زمان است. در واقع طول نمودارهای میله‌ای که برای هر فعالیت ترسیم می‌شود طول مدت زمان مورد نیاز برای انجام آن را نمایش می‌دهد.

بنابراین مدت زمان فعالیت‌ها و پروژه به راحتی قابل برداشت خواهد بود. از طرفی دیگر نمودارهای میله‌ای از متداول‌ترین ابزارهای نمایشی می‌باشند و برای افراد بسیاری به سادگی قابل درک هستند.

تخصیص و تسطیح منابع (از ابزارهای مدیریت منابع) نیز کاربرد دیگری است که می‌توان از گانت چارت‌ها انتظار داشت.

 

معایب گانت چارت

ویژگی‌های یاد شده، امکاناتی است که در شبکه‌های CPM وجود ندارد اما در مقابل وابستگی‌های پیش‌نیازی و ارتباطات بین فعالیت‌ها در روش مسیر بحرانی در مقایسه با گانت چارت‌ها با وضوح بیشتری به مخاطب انتقال داده می‌شود.

البته هنگامی‌که نمودارهای گانت با استفاده از نرم‌افزارهای مدیریت پروژه ترسیم می‌شوند امکان نمایش وابستگی‌ها (معمولا بصورت فلش‌های جهت‌دار) وجود دارد. اما تعدد فعالیت‌ها و وابستگی‌های آن‌ها، نمودار را بسیار پیچیده می‌کند و وضوح کافی را ارائه نمی‌دهند.

    دیدگاه خود را بیان کنید

    ایمیل شما محفوظ خواهد ماند.*